017880
|
|
Ekologia. Ochrona środowiska. Walory przyrodnicze i pozaprzyrodnicze.
WARUNKI PRZYRODNICZE
Gleby
Na terenie powiatu wieluńskiego przeważają gleby kompleksów pszennego dobrego i żytniego bardzo dobrego z dużym udziałem żytniego. Gleby występujące w regionie wieluńskim zostały wytworzone głównie z pyłów, glin, piasków osadów aluwialnych i skał wapiennych. Najczęściej są to gleby brunatne właściwe, wytworzone z glin, o uregulowanych stosunkach wodnych, zasobne w składniki pokarmowe oraz gleby brunatne wyługowane wytworzone na piaskach, glinach, iłach, pyłach.
Klimat
Położenie fizyczno - geograficzne powiatu wieluńskiego powoduje, ze nad jego obszar napływają różnorodne masy powietrzne. Dominują tutaj masy powietrza polarno - morskiego i polarno - kontynentalnego, wywołujące dużą dobową i roczną zmienność pogody. W związku z ogólną cyrkulacją atmosferyczną najczęściej występującymi kierunkami wiatru są: zachodni i południowo - zachodni, stosunkowo duży jest też udział kierunków: wschodniego, południowo - wschodniego i południowego, najrzadziej występują wiatry północne. Średnia miesięczna prędkość wiatru wynosi 4,0 m/s. Największe średnie miesięczne zachmurzenie przypada na listopad i grudzień ( 7,9 i 7,6 stopnia ), najmniejsze na sierpień i wrzesień ( 5,7 i 5,6 stopnia ). W ciągu roku przypadają średnio 150 dni pochmurne, a więc z zachmurzeniem większym niż 8 stopni i 100 dni pogodnych, z zachmurzeniem mniejszym niż 2 stopnie. Nasłonecznienie w pierwszej kolejności zależy od szerokości geograficznej i w związku z tym zmiennego w ciągu roku podania promieni słonecznych. Zależy ono także od stopnia zachmurzenia w opisywanym obszarze. Jego średnia wartość w ciągu roku wynosi 5 godzin na dobę. Największe miesięczne nasłonecznienie obserwuje się w czerwcu ( 8,3 godziny na dobę ), najmniejsze w grudniu ( 4,3 godziny na dobę ). Elementy klimatu wywierają duży wpływ na kształtowanie się temperatury powietrza. Średnia roczna temperatura powietrza badanego obszaru wynosi 8,1. Najzimniejszym miesiącem w roku jest styczeń ( - 21,9 0 ), najcieplejszym - lipiec ( 17,9 ), średnia roczna amplituda temperatury wynosi 19,8. Liczba dni bardzo mroźnych ( z temperaturą maksymalną niższą od - 10 ) wynosi średnio 15,5 w ciągu roku, natomiast średnia roczna liczba dni upalnych ( z temperaturą maksymalna wyższą od 30 ) wynosi 10. Jednym z elementów charakteryzujących klimat jest wilgotność, której średnia wartość w ciągu roku wynosi 60% i jest zbliżona do siebie w poszczególnych miesiącach. Bardzo istotnym elementem klimatycznym są opady atmosferyczne, ich roczna średnia suma wynosi 606 mm. Największą ilością opadów charakteryzuje się lipiec ( 96 mm ), najmniejszą październik ( 33 mm ), marzec ( 34 ), luty ( 35 mm ), styczeń ( 37 mm).
Roślinność
Dla obecnej roślinności powiatu wieluńskiego charakterystyczne jest duże zróżnicowanie spowodowane tym, że przebiega tędy granica między dwiema krainami geobotanicznymi tzn. Wyżyną Krakowsko - Wieluńską i Północnymi Wysoczyznami Brzeźnymi. W rezultacie reprezentowana jest tutaj roślinność typowa dla wyżyn Polski południowej i nizin Polski środkowej. Roślinność leśną obszaru wyżynnego reprezentują głównie lasy jodłowe, bory mieszane dębowo - jodłowe i buczyny. Zachowały się one jednak tylko w bardzo niewielu miejscach na Wyżynie Wieluńskiej. Charakterystycznym zespołem roślinnym dla nizin są grądy, obejmujące zbiorowiska wielogatunkowych lasów liściastych. W skład warstwy drzewostanu wchodzą: dąb szypułkowy, lipa drobnolistna, klon, świerk, jodła, buk, a podszycia: leszczyna, tarnina, kruszyna, kalina i głóg. Obecnie spotyka się tylko niewielkie płaty grądów, bowiem większość siedlisk zajmują uprawy rolne. Nizinnym zbiorowiskiem roślinnym jest również świetlista dąbrowa, składająca się z dębu bezszypułkowego z domieszką sosny. W podszycie dominuje leszczyna, natomiast runo odznacza się wielką różnorodnością roślin.
Powietrze
Ochrona powietrza atmosferycznego zajmuje bardzo ważne miejsce w szeroko pojętej problematyce ochrony środowiska naturalnego człowieka. Powiat wieluński charakteryzuje się stosunkowo niskim uprzemysłowieniem, bowiem wiodącym kierunkiem jest produkcja rolna. Zatem do powietrza nie są wprowadzane zanieczyszczenia w takich ilościach, by mogły ujemnie wpływać na zdrowie człowieka, przyrodę bądź klimat.
Podstawowe źródła zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego to: ciepłownie, kotłownie lokalne, kotłownie i paleniska domowe, transport i komunikacja. Najbardziej uciążliwymi, szczególnie w okresie zimowym są średnie i małe źródła emisji, które ze względu na warunki odprowadzania zanieczyszczeń do atmosfery, w istotny sposób wpływają na jakość powietrza. Należy przy tym dodać, że stosowany tam opał jest niskiej jakości lub bardzo często, w przypadku palenisk domowych, spalane są różnego rodzaju odpady. Na terenie powiatu jest wiele źródeł "niskiej emisji", które oddziaływują negatywnie na sąsiadujące z nimi zabudowy mieszkalne, zasilane głównie z centralnych sieci ciepłowniczych. Poprawy tego stanu rzeczy można upatrywać w sukcesywnym przyłączeniu małych źródeł emisji do centralnych sieci zasilania w ciepło lub przez zmianę sposobu ich ogrzewania na gazowe lub olejowe.
REZERWATY PRZYRODY
Lasy zajmują 24% powierzchni powiatu wieluńskiego. Największe kompleksy leśne usytuowane są w rejonie Wielunia. Gospodarkę w lasach państwowych prowadzi Nadleśnictwo Wieluń. Nadzór nad lasami prywatnymi sprawuje Starostwo Powiatowe w Wieluniu. Powierzchnia lasów państwowych wynosi 13528 ha, a prywatnych 8982 ha.
Lasek Kurowski
Lasek ten utworzono dla ochrony pozostałości wielogatunkowego lasu liściastego, w którym wyróżniono 3 naturalne zbiorowiska leśne: grąd z jodłą, olsz i łęg olszowy. Występuje tu kilka gatunków chronionych: wawrzynek, wilcze łyko, bluszcz pospolity, kalina koralowa, kruszynek szerokolistny, konwalia majowa, kopytnik pospolity.
Parki krajobrazowe
Parki te utworzono dla ochrony walorów naturalnych środowiska przyrodniczego oraz wartości historycznych i kulturowych. Służą celom dydaktycznym i rekreacyjnym. Na terenie parków promuje się proekologiczne metody gospodarowania.
Załęczański Park Krajobrazowy
Park został powołany uchwałą Wojewódzkiej Rady Narodowej w Sieradzu z dnia 5 stycznia 1978 r., jako pierwszy w centralnej Polsce. Celem jego utworzenia była ochrona krajobrazu jurajskiego Wyżyny Wieluńskiej. Załęczański Park Krajobrazowy i jego otulina w powiecie wieluńskim | GMINA | POWIERZCHNIA ( HA ) | | PARK | OTULINA | RAZEM | | PĄTNÓW | 5360 | 1720 | 7080 | | WIERZCHLAS | 4317 | 4470 | 8787 | | WIELUŃ | - | 506 | 506 | | OSJAKÓW | 6 | 98 | 104 | | RAZEM | 9683 | 6794 | 16477 |
Park Krajobrazowy Międzyrzecza Warty i Widawki
Park został powołany uchwałą Wojewódzkiej Rady Narodowej w Sieradzu z dnia 14 września 1989 r. w celu ochrony fragmentów dolin Warty, Widawki i ich dopływów wraz z otoczeniem i towarzyszącą tym obszarom naturalną szatą roślinną.
Park Krajobrazowy Międzyrzecza Warty i Widawki i jego otulina | GMINA | POWIERZCHNIA ( HA ) | | PARK | OTULINA | RAZEM | | KONOPNICA | 3630 | 2473 | 6103 | | OSTRÓWEK | - | 177 | 177 | | OSJAKÓW | - | 81 | 81 | | RAZEM | 3630 | 2731 | 6361 |
|
 |
|